Pielęgnacja nowych rodzin.

Do jesieni nowe rodziny mają czas, aby osiągnąć siłę dającą szanse na przetrwanie zimy. Niezbędne są im również zapasy pokarmu, a same pszczoły powinny być możliwie wolne od warrozy.
Nowe rodziny w skrzynkach na odkłady trzeba przenieść do uli wielokorpusowych, gdy tylko zacznie wygryzać się pierwszy czerw, a matka będzie potrzebowała miejsca do czerwienia. Tuż po przenosinach do nowego ula poszerzamy gniazdo o dwa kolejne. Wolne miejsce w korpusie czeka, aż rodzina zajmie wszystkie dodane plastry. Czasem zdarza się, że rodzina bardzo szybko się rozwija i do czasu kolejnego poszerzenia nie tylko zajmuje całe pozostawione miejsce, ale także sama dobudowuje dodatkowe kawałki plastrów. Jest to jednak i tak lepsze rozwiązanie niż częste i zbyt wczesne dodawanie ramek z węzą czy plastrów suszu. Kolejne poszerzenie odkładu przeprowadza się w miarę wzrostu jego siły. Młode rodziny chętnie zagospodarują i zaczerwią nawet plastry z pierzgą, jeśli tylko umieści się je pomiędzy zajmującymi się w ulu plastrami z czerwiem.

Tworzenie nowych rodzin połączone ze zwalczaniem warrozy

Jeśli populacja pasieki została mocno dotknięta porażeniem roztoczy Varroa, warto zaplanować walkę z roztoczami w okresie braku czerwia na nowo utworzonej rodzinie. Jest to stosunkowo do przeprowadzenie. Dziesięć dni po utworzeniu nowej rodziny wszystkie otwarte wcześniej komórki z czerwiem są już zasklepione. Tego właśnie dnia usuwamy wszystkie mateczniki ratunkowe, dając rodzinie w zamian albo mateczniki na wygryzieniu albo poddając młodą matkę.
Dojrzałość płciową młode matki osiągają po sześciu dniach od wygryzienia z matecznika. Od momentu lotu godowego upływają jeszcze jakieś trzy dni, zanim matka zacznie składać pierwsze jaja.
W przypadku tego rozwiązania, przy pomyślnym przebiegu unasienienia, mamy jakieś pięć dni, podczas których w ulu nie ma żadnego czerwia zasklepionego. Jak wiadomo, warroza w celu rozmnażania się wchodzi do środka komórek  larwami tuż przed ich zasklepieniem. Wspomniane pięć dni to okres, kiedy można pozbyć się roztoczy.

Poddanie matki do odkładu

Są tu różne możliwości. Pszczoły w nowej rodzinie budują na dodanych im plastrach z młodym czerwiem mateczniki ratunkowe. Pierwsza matka wygryza się po 11 - 12 dniach od utworzenia rodziny i niszczy pozostałe mateczniki ratunkowe, zażądlując znajdujące się tam matki. Jest to zwyczajowo zalecane rozwiązanie, jeśli dotyczy plastrów z czerwiem pozyskanym z wartościowych rodzin.
Inna możliwość to dodanie matecznika już na etapie tworzenia nowej rodziny. Jednak matecznik rojowy można wykorzystać tylko wtedy, gdy pochodzi z rodziny, w której nastrój rojowy powstał z winy pszczelarza !
Kolejna opcja, to poddanie hodowlanego matecznika na wygryzieniu w kilka dni po utworzeniu odkładu, co musi zostać poprzedzone zniszczeniem wszystkich mateczników ratunkowych. Ze wszystkich rozwiązań to ostatnie jest najbardziej przydatne, bo pozwala osiągnąć cele hodowlane.
Nowa rodzina jest zaopatrzona w młoda  lub unasienioną matkę. Zanim zostanie dodana, wszystkie komórki z czerwiem powinny być już zasklepione, a mateczniki ratunkowe usunięte. Aby zagwarantować przyjęcie poddawanej matki przez nową rodzinę, pozostawia się ją przez jeden dzień zamkniętą w klateczce, przez otwory której uwalniają się feromony matki, a robotnice z rodziny mogą ją karmić. Potem umożliwia się pszczołom wyjedzenie ciasta z klateczki w celu uwolnienia matki.

Stanowisko na odkłady - Pozostawienie młodej rodziny na pasieczysku z rodzinami macierzystymi

Nie zawsze udaje się zastosować do wielokrotnie powtarzanego zalecenia aby młodą rodzinę umieszczać poza zasięgiem lotów rodziny macierzystej. Nie jest to jednak powód do rezygnacji z tworzenia nowych rodzin, ponieważ nawet w takiej sytuacji można podjąć pewne środki. Młode rodziny, które zamierzamy pozostawić na pasieczysku z rodzinami macierzystymi, powinny mieć większą siłę. Należy je przetrzymać w ciemności przez całą dobę. Przez ten czas w początkowej "zbieraninie" osobników wykształci się swoiste poczucie wspólnoty. Przerwa taka ponadto skłoni owady do ponownej orientacji w lokalizacji. W rezultacie, po przerwie tylko niewielka ilość pszczół powróci do macierzystej rodziny. W trakcie przetrzymywania odkładu w zaciemnionym i chłodnym pomieszczeniu należy zapewnić pszczołom dostęp świeżego powietrza, a do jednego plastra z suszem należy wlać trochę wody. Koniecznie trzeba również dopilnować, aby wystawienie rodziny i otwarcie wylotu nastąpiło wieczorem, ponieważ dzięki temu owady zaczną orientować się w otoczeniu i zapamiętają nowe miejsce.

Stanowisko na odkłady.

W dużych pasiekach bardzo wygodne jest przygotowanie specjalnego stanowiska dla nowo utworzonych odkładów. Szczególnie polecane są miejsca, do których można szybko dotrzeć. Dla ułatwienia sobie pracy, można odkłady umieścić na wyższym stojaku, o ile nie planujemy dodawać im więcej niż dwa korpusy.

Racjonalne tworzenie nowych rodzin - Tworzenie odkładów składańców.

Jest to zagadnienie interesujące tylko w odniesieniu do pszczelarzy zajmujących się wychowem matek pszczelich, ponieważ w przypadku dużej pasieki młode pszczoły można gromadzić wraz z zasklepionym czerwiem, i wykorzystać je najpierw do wychowu matek, a następnie utworzyć z nich nowe rodziny o żądanej sile.

Racjonalne tworzenie nowych rodzin

Tworzenie nowych rodzin można zracjonalizować, w zależności od potrzeb i stanu rodzin pszczelich w pasiece. Ule dla nich można zawczasu przygotować w dowolnej ilości. Gdy tylko rodzina macierzysta osiągnie odpowiedni stopień rozwoju, wystarczy zasiedlić przygotowane ule i przenieść je na docelowe stanowisko. Przy sprawnym działaniu można w ten sposób jednego dnia utworzyć pięć, 10, 20 - a nawet więcej - nowych rodzin.
Nowe rodziny stanowić powinny możliwie duży odsetek wszystkich pszczół w pasiece - 60% do 100% liczebności pasieki. Selekcję możemy wówczas prowadzić już na nowych rodzinach, poprawiając w ten sposób jakość pszczół w pasiece. W przypadku zbyt wielu nowych rodzin można zaplanować sprzedaż części z nich i zapewnić przy tym pasiece zyski.